Toksoplazmoza w ciąży

Jak można zarazić się toksoplazmozą?

Toksoplazmozą można zarazić się obcując w sposób bezpośredni z chorym kotem. Inne zwierzęta nie przenoszą tej choroby. Innym sposobem jest zarażenie się poprzez drogę pokarmową, a więc zjedzenie zakażonego surowego lub niedogotowanego mięsa, w którym znajdują się cysty pasożyta. Tak dzieje się w 80% przypadków toksoplazmozy u człowieka. Rzeczone cysty mogą znajdować się równie dobrze w wodzie, ziemi, czy na jarzynach, zanieczyszczonych odchodami kota. Potencjalnym źródłem zakażenia są także wydzieliny i wydaliny zarażonych zwierząt – ślina czy mleko. Można zarazić się przez uszkodzoną skórę lub błonę śluzową odbytu, transfuzję krwi, przeszczep zakażonych narządów, a także drogą łożyskową. Płód w takim przypadku zostaje zakażony, gdy w czasie ciąży u matki wystąpi czynna infekcja.

Objawy choroby

Najgorsze jest to, że czasem możesz zupełnie nie wiedzieć, że zaraziłaś się toksoplazmozą, ponieważ przebieg choroby jest bezobjawowy. Sygnałem wskazującym na infekcję jest rumień na skórze, ogólne pogorszenie samopoczucia, jak i objawy przypominające grypę, czyli zmęczenie, gorączka, bóle mięśniowe, czy zaczerwienienie gardła. W niektórych przypadkach obserwowane jest powiększenie węzłów chłonnych, bóle głowy, a niekiedy także objawy zapalenia mięśnia sercowego czy zapalenia opon mózgowych.

Toksoplazmoza wrodzona

Niebezpieczeństwo zarażenia toksoplazmozą wrodzoną, na jaką choruje matka, wzrasta z wiekiem ciąży, a prawdopodobieństwo zakażenia płodu w dużej mierze zależy od przepuszczalności łożyska, charakteru pierwotniaka, jak również stanu immunologicznego matki i nienarodzonego dziecka. Według badań, ryzyko zakażenia płodu w I trymestrze ciąży wynosi od 17 do 25% i powoduje zwykle samoistne poronienie płodu, obumarcie wewnątrzmaciczne albo śmierć noworodka, który przychodzi na świat ze zmianami chorobowymi. W II trymestrze ciąży niebezpieczeństwo zakażenia wzrasta do 25-54%, a w III trymestrze wynosi ono od 60 do 90%.

Toksoplazmoza typu wrodzonego daje niejednorodne objawy. W swojej klasycznej postaci występuje tzw. triada Sabina-Pinkertona:

• Zapalenie siatkówki i naczyniówki,
• Wodogłowie lub małogłowie,
• Zwapnienie śródczaszkowe (śródmózgowe)
• Z triadą tą związane jest znaczne opóźnienie rozwoju umysłowego, czyli głębokie upośledzenie dziecka.

Innymi objawami toksoplazmozy u dziecka mogą być: hipotrofia płodu, powiększenie wątroby i śledziony oraz małopłytkowość.

Jak leczyć toksoplazmozę w ciąży?

Jeśli dojdzie do zarażenia toksoplazmozą, w organizmie matki wytwarzane są przeciwciała klasy IgG, IgM, IgA,IgE. Na podstawie wyznaczania ich miana stwierdza się, czy dana osoba przeszła toksoplazmozę, czy na przykład właśnie na nią choruje. Lekiem z wyboru toksoplazmozy w ciąży jest Spiramycyna – Rowamycyna podawana doustnie, a przez rok po porodzie u dziecka należy seryjnie określać poziom przeciwciał typu IgG i IgM. Zaleca się, aby przed planowaną ciążą albo zaraz w pierwszych jej tygodniach zrobić badanie krwi, które jednoznacznie wskaże, czy przebyło się toksoplazmozę czy też nie. Jeśli tak, płód nie jest nią zagrożony.

Jeśli matka nigdy nie miała do czynienia z toksoplazmozą powinna zwrócić uwagę, aby:

• Jeść wyłącznie dobrze ugotowane albo usmażone mięso,
• Unikać surowego mleka,
• Dokładnie myć przed jedzeniem owoce i warzywa,
• Stosować do prac ogrodowych rękawice gumowe,
• Dokładnie myć ręce i sztućce, jeśli miały kontakt z „surowizną”,
• Unikać kontaktu z kotami i ich odchodami, a koty domowe karmić tylko suchą karmą.